H τροποποιητική δήλωση για αποσβέσεις παλαιών χρήσεων δεν γίνεται δεκτή, εφόσον δεν συνοδεύεται από αντίστοιχη λογιστική εγγραφή στις χρηματοοικονομικές καταστάσεις του έτους διαπίστωσης του σφάλματος. Αυτό προκύπτει τόσο από τα Ελληνικά Λογιστικά Πρότυπα (ν. 4308/2014) όσο και από την απόφαση ΣτΕ 1402/2025, η οποία επιβεβαιώνει ότι οι αποσβέσεις είναι ετήσια υποχρέωση και η παράλειψή τους έχει μόνιμες συνέπειες.
Τι Είναι οι Αποσβέσεις και Γιατί Είναι Κρίσιμες
Οι αποσβέσεις αποτελούν τη συστηματική κατανομή του κόστους ενός παγίου περιουσιακού στοιχείου κατά τη διάρκεια της ωφέλιμης ζωής του. Έχουν διπλή διάσταση:
- Λογιστική διάσταση: Αποτυπώνουν την αξιακή φθορά του παγίου και επηρεάζουν τα αποτελέσματα χρήσης.
- Φορολογική διάσταση: Αποτελούν εκπιπτόμενη δαπάνη που μειώνει το φορολογητέο εισόδημα της επιχείρησης.
Το κρίσιμο χαρακτηριστικό τους είναι ότι πρόκειται για ετήσια διαδικασία. Κάθε χρήση έχει τις δικές της αποσβέσεις, οι οποίες πρέπει να διενεργηθούν εντός της αντίστοιχης χρήσης. Η παράλειψη συνεπάγεται οριστική απώλεια του φορολογικού οφέλους, χωρίς δυνατότητα μεταφοράς σε επόμενα έτη.
Πώς Διορθώνονται τα Λάθη Προηγούμενων Χρήσεων Σύμφωνα με τα ΕΛΠ
Σύμφωνα με τα Ελληνικά Λογιστικά Πρότυπα (ν. 4308/2014), τα λάθη που εντοπίζονται σε κλεισμένες χρήσεις δεν διορθώνονται αναδρομικά μέσω τροποποίησης των οικονομικών καταστάσεων εκείνων των χρήσεων. Η διόρθωση πραγματοποιείται στη χρήση κατά την οποία εντοπίζεται το σφάλμα, με τρεις απαραίτητες ενέργειες:
- Λογιστική εγγραφή που αποτυπώνει τη διόρθωση.
- Σαφής απεικόνιση του αποτελέσματος στις οικονομικές καταστάσεις της τρέχουσας χρήσης.
- Πλήρης τεκμηρίωση στις σημειώσεις των οικονομικών καταστάσεων.
Η προσέγγιση αυτή στηρίζεται στις αρχές της ετήσιας περιόδου και της συνέχειας της επιχείρησης, οι οποίες απαιτούν συνοχή και σταθερότητα στην οικονομική πληροφόρηση.
Γιατί Η Φορολογική Διοίκηση Απορρίπτει την Τροποποιητική Δήλωση
Η απόρριψη βασίζεται σε τρεις αλληλένδετους λόγους:
1. Απουσία Ορθής Λογιστικής Αποτύπωσης
Για να γίνει δεκτή μια τροποποιητική δήλωση, πρέπει να συνοδεύεται από την αντίστοιχη λογιστική εγγραφή που αποδεικνύει ότι η επιχείρηση αναγνώρισε και διόρθωσε το σφάλμα με τον προβλεπόμενο τρόπο.
2. Σύνδεση Λογιστικής και Φορολογίας
Μια δαπάνη που δεν έχει αναγνωριστεί λογιστικά δεν μπορεί να αναγνωριστεί φορολογικά εκ των υστέρων με αναδρομική ισχύ.
3. Ασφάλεια Δικαίου και Αξιοπιστία του Συστήματος
Η ανεξέλεγκτη αναδρομική αναγνώριση δαπανών θα δημιουργούσε ευκαιρίες φοροαποφυγής και θα υπονόμευε την ακεραιότητα του φορολογικού συστήματος.
Η Απόφαση ΣτΕ 1402/2025: Τι Έκρινε το Συμβούλιο της Επικρατείας
Με την απόφαση ΣτΕ 1402/2025, το Συμβούλιο της Επικρατείας κατοχύρωσε νομολογιακά την αρχή ότι η μη διενέργεια αποσβέσεων δεν μπορεί να θεραπευτεί εκ των υστέρων με υποβολή τροποποιητικής δήλωσης.
Συγκεκριμένα η απόφαση αφορούσε την ΟΠΑΠ, η οποία ζήτησε επιστροφή φόρου εισοδήματος περίπου 515.000 ευρώ για τα φορολογικά έτη 2014 και 2015, υποβάλλοντας τροποποιητικές δηλώσεις με τις οποίες προσέθεσε αποσβέσεις που δεν είχε καταχωρίσει εμπρόθεσμα στα φορολογικά της αρχεία.
Το ΣτΕ έκρινε ότι η υποβολή τροποποιητικής δήλωσης (άρθρο 19 ΚΦΔ) δεν μπορεί να γίνει αυτοτελώς, αλλά μόνο σε συνδυασμό με τις διατάξεις των ΕΛΠ (ν. 4308/2014) για τη διόρθωση λαθών, απαιτώντας εγγραφές στις χρηματοοικονομικές καταστάσεις του έτους διαπίστωσης.
στις χρηματοοικονομικές καταστάσεις του έτους διαπίστωσης.
Τι Πρέπει να Κάνει η Επιχείρηση Όταν Εντοπίσει το Σφάλμα
Όταν διαπιστωθεί παράλειψη αποσβέσεων σε προηγούμενες χρήσεις, η σωστή προσέγγιση περιλαμβάνει τα εξής βήματα:
- Πλήρης καταγραφή του σφάλματος — ποιες χρήσεις αφορά, ποια πάγια περιλαμβάνονται, ποιο είναι το ύψος των αποσβέσεων που παραλείφθηκαν.
- Εκτίμηση του φορολογικού αντίκτυπου σε συνεργασία με εξειδικευμένο λογιστή ή φοροτεχνικό σύμβουλο.
- Διερεύνηση διαθέσιμων επιλογών βάσει του ισχύοντος πλαισίου και της νομολογίας.
- Πλήρης λογιστική και φορολογική τεκμηρίωση οποιασδήποτε ενέργειας αποφασιστεί.
Συχνές Ερωτήσεις (FAQ)
Μπορώ να υποβάλω τροποποιητική δήλωση για αποσβέσεις που ξέχασα σε παλιά χρήση;
Όχι, εκτός εάν συνοδεύεται από αντίστοιχη λογιστική εγγραφή στη χρήση διαπίστωσης του σφάλματος, σύμφωνα με τα ΕΛΠ. Η ΣτΕ 1402/2025 έχει επιβεβαιώσει αυτή τη θέση.
Χάνω οριστικά το φορολογικό όφελος αν δεν διενεργήσω αποσβέσεις σε μια χρήση;
Ναι. Οι αποσβέσεις είναι ετήσια υποχρέωση και η παράλειψη συνεπάγεται οριστική απώλεια του οφέλους, χωρίς δυνατότητα μεταφοράς σε μεταγενέστερες χρήσεις.
Ποιος νόμος ρυθμίζει τη διόρθωση λογιστικών λαθών στην Ελλάδα;
Ο ν. 4308/2014 (Ελληνικά Λογιστικά Πρότυπα) σε συνδυασμό με το άρθρο 19 του ΚΦΔ για τις τροποποιητικές δηλώσεις.
Πού γίνεται η διόρθωση ενός λάθους προηγούμενης χρήσης;
Στη χρήση κατά την οποία εντοπίζεται το σφάλμα — όχι αναδρομικά στις κλεισμένες χρήσεις.
Ποια ήταν η υπόθεση της ΣτΕ 1402/2025;
Αφορούσε την ΟΠΑΠ Α.Ε., η οποία ζήτησε επιστροφή φόρου ~515.000 ευρώ για τα έτη 2014–2015 μέσω τροποποιητικών δηλώσεων με αποσβέσεις που δεν είχαν καταχωριστεί εμπρόθεσμα. Το ΣτΕ απέρριψε το αίτημα.
Συμπέρασμα
Η τροποποιητική δήλωση για αποσβέσεις παλαιών χρήσεων δεν αποτελεί βατή λύση για τη διόρθωση παλαιών σφαλμάτων. Το ισχύον λογιστικό και φορολογικό πλαίσιο, ενισχυμένο από τη νομολογία — και ιδίως από την απόφαση ΣτΕ 1402/2025 — είναι σαφές: οι αποσβέσεις είναι ετήσια υποχρέωση, η παράλειψή τους έχει μόνιμες συνέπειες και η εκ των υστέρων θεραπεία μέσω τροποποιητικής δήλωσης δεν γίνεται δεκτή χωρίς την απαραίτητη λογιστική αποτύπωση.
Η Ergo Accounting, με εξειδίκευση στη λογιστική και φορολογική συμμόρφωση, υποστηρίζει επιχειρήσεις στη σωστή διαχείριση αποσβέσεων και παγίων, διασφαλίζοντας ότι κάθε χρήση κλείνει με πλήρη και ορθή λογιστική αποτύπωση — και χωρίς δαπανηρές παραλείψεις που δεν μπορούν να διορθωθούν αργότερα.

